İsviçre: Maduro, Merkez Bankası altınlarını 5 yıl boyunca İsviçre’ye taşıdı

Venezuela yaklaşık 10 yıl önce, rezervlerinden neredeyse 4,7 milyar İsviçre frankı (5,05 milyar euro) değerindeki altını gizlice yurtdışına sevk ederek, eritip uluslararası piyasalarda satmayı amaçladı. Beş yıllık bir süreçte de 127 ton altını hava yoluyla İsviçre’ye taşındı. Bu sevkiyatlar, ülkeye giren ve çıkan tüm ticari işlemleri kayıt altına alan İsviçre gümrükleri tarafından daha sonra tespit edildi.

İsviçre dünyanın en büyük altın rafinerilerine ev sahipliği yapıyor

İsviçre, altın ticaretinde dünyanın önde gelen merkezlerinden biri. İsviçre gümrük verileri, son yıllarda ülkeye giren ve çıkan altın miktarlarının çok yüksek olduğunu gösteriyor.

Varlıklarını saklamak ya da nakde çevirmek için yer arayan iş insanlarına ve otokratik eğilimli liderlere cazip olanaklar sunan İsviçre, altın rezervlerini nakde çevirmek isteyen ülkeler için, dünyanın en büyük altın rafinerilerinden bazılarına ev sahipliği de yapıyor. Valcambi, PAMP ve Argor-Heraeus gibi rafineriler, büyük ölçüde Tessin Kantonu’nda bulunurken, bu rafineriler, metalleri uluslararası piyasalarda kabul gören en yüksek standartlara sahip “Good Delivery” külçelerine dönüştürebiliyor. Ayrıca altının küresel pazarlarda daha kolay taşınıp satılmasını sağlayan belge ve sertifikaları sağlıyor.

İsviçre medyası, Maduro hükümetinin altınları yurtdışına göndermesini, devlet iflasını önlemeye yönelik bir “çaresizlik hamlesi” olarak nitelendiriyor. Buna göre, altın külçelerinin bir kısmı satılırken, bir kısmı ise kredi teminatı ve borçların yeniden finansmanı için kullanıldı.

Uluslararası Yönetişim İnovasyonu Merkezi’nin (CIGI) 2017 tarihli bir politika notuna göre, 2017’de finansman açığı 15 milyar doların üzerindeydi. Tahvil borç servis yükü yaklaşık 12 milyar dolar, Çin’e bağlı ödemeler de eklendiğinde ise 20 milyar dolara yaklaşıyordu.

CIGI raporunda, Maduro’nun altınları İsviçre’ye taşıdığı dönemde Venezuela’nın “ciddi bir finansman açığı” bulunduğu ve bu açığı kapatacak varlık ya da politika seçeneğinin neredeyse kalmadığı vurgulanıyor. Devletin başlıca döviz kaynağı olan petrol ihracat gelirleri çökmüş durumdaydı. Raporda, “İhracat gelirleri bu yılki tahvil borç servislerini karşılamak için son derece yetersiz,” vurgusu yer alıyor.

Venezuela’ya yönelik yaptırımların yürürlüğe girmesi ve finansiyel işlemlerin sıkılaştırılması

İsviçre Hükümeti, Venezuela’nın altın transferine ilişkin verileri daha önce yayınlamamıştı.

Venezuela altınının bir kısmı eritildikten sonra İngiltere gibi diğer önemli altın ticaret merkezlerine gönderilirken, büyük bir bölümünün ise Türkiye’ye satıldığı iddia ediliyor.

O dönemde İsviçre’ye yapılan bu ithalatlar herhangi bir yaptırımı ihlal etmiyordu. Ancak 2018’de Venezuela’ya yönelik ağır yaptırımların yürürlüğe girmesinin ardından İsviçre devleti finansiyel işlemlere ilişkin kuralları sıkılaştırdı ve AB önlemleriyle uyum sağladı.

Dolayısıyla altın rezervlerinin yurtdışına aktarılması yoluyla temerrüdün önlenmesi girişimi büyük ölçüde başarısız olurken, Venezuela devleti 2017 itibarıyla, borçlarını ve faiz ödemelerini yerine getiremez hale geldi.

Ekonomistler Venezuela devletinin mevcut dış borcunun 170 milyar dolar (145,4 milyar euro) seviyesine ulaştığı tahmin ediyor. Bu rakam, Venezuela’nın yıllık ekonomik üretiminin yaklaşık 2 katına denk gelirken, ülkenin “fiilen iflas“ etmiş olduğu anlamına geliyor.

Venezuela Devlet Başkan Yardımcısı Tareck Zaidan El Aissami Maddah, 14 Ocak 2019’da Türkiye’yi ziyaret etmiş, bu ziyareti sırasında Çorum’da bulunan Ahlatçı Holding’e ait altın rafinerisinde incelemelerde bulunmuştu. Venezuela’nın işlenmemiş altınlarının bu rafineride işlendiği iddia edilmişti.

Venezuela-Türkiye ilişkileri

Maduro’nun ABD tarafından kaçırılmasının ardından Türkiye’yi en çok ilgilendiren konuların başında Venezuela altınları gelmekte. Yaptırımlardan dolayı Venezuela yönetimi işlenmemiş altınların bir kısmını Türkiye’ye göndermişti.

Venezuela dünyadaki en önemli altın rezervlerine sahip ülkelerin başında geliyor. 2022 yılında
Venezuela Devlet Başkanı Nicolas Maduro, Türkiye ile ülkenin güneyindeki sahalardan altın çıkarmaya yönelik anlaşma imzaladıklarını açıklamıştı. Türkiye’nin yatırımı ile altın madenciliği faaliyetlerinin süreceğini söyleyen Maduro, bölgedeki sahaları geliştireceklerini, “doğaya saygılı ve üretken bir örnek” oluşturacaklarını ifade etmişti. Ancak bu faaliyetlerin kapsamı ve hangi kuruluşlar tarafından yürütüleceğine dair detay verilmemişti.

ABD yaptırımları nedeniyle uzun yıllardır ekonomik bunalım içinde olan Venezuela’da yeni dönemin nasıl olacağı merak konusuydu. Maduro yönetimi bu yaptırımları delmek için çeşitli yöntemler izliyordu. Bu kapsamda Venezuela,Türkiye’ye 900 milyon dolar değerinde işlenmemiş altın gönderdi.  Bu gönderilen altınların karşılığı Türkiye’den Venezuela’ya hububat ve nişasta ihracatı yapıldı.

Kaynak: Euronews